O zasadności stosowania teorii postkolonialnej w badaniach nad historią Europy Środkowej na przykładzie Polski i Niemiec


Abstrakt

The article concerns the possibility and relevance of the application of postcolonial theory in the case of Central and Eastern Europe. The main focus is on Poland and Germany. The author gathers and analyses the first studies conducted using postcolonial theory. Moreover, he makes a structural and systemic comparison between the situation in German colonies in Africa and Polish lands under German partition and occupation. As the majority of postcolonial research has been limited to literary studies so far, there is still untapped potential in other fields, such as sociology and political sciences.


Arendt H., The Origins of Totalitarianism, Harcourt, Brace & Co., New York 1951. Wyd. polskie: Korzenie totalitaryzmu, t. 1–2, tłum. M. Szawiel i D. Grinberg, Niezależna Oficyna Wydawnicza Krytyka, Warszawa 1993.

Bill S., W poszukiwaniu autentyczności: kultura polska i natura teorii postkolonialnej, 2014, http://www.postcolonial-europe.eu/pl/essays/173-seeking-the-authentic-polish-culture-and-the-nature-of-postcolonial-theory.html

Brendon P., The Kaiser’s Holocaust by David Olusoga & Casper W. Erichsen – review, „The Guardian”, 4 grudnia 2010, https://www.theguardian.com/books/2010/dec/04/kaisers-holocaust-olugosa-erichsen-review (dostęp: 6 września 2017).

Caroll C., King P., Ireland and Postcolonial Theory, Cork University Press, Cork 2003.

Erichsen C., Olusoga D., The Kaiser’s Holocaust: Germany’s Forgotten Genocide and the Colonial Roots of Nazism, Faber & Faber Ltd. London 2010, s. 78.

Hardt M., Negri A., Empire, Harvard University Press, Cambridge 2000, s. 278.

Hardt M., Negri A., Imperium, przeł. S. Ślusarski i A. Kołbaniuk, W.A.B., Warszawa 2005.

Huk B., Ukraina. Polskie jądro ciemności, Stowarzyszenie Ukraińskie, Przemyśl 2013.

Janion M., Niesamowita Słowiańszczyzna, Wydawnictwo Literackie, Kraków 2006.

Kenny K., Ireland and the British Empire, Oxford University Press, Oxford – New York 2006.

Kopp K., Germany’s Wild East. Constructing Poland as Colonial Space, The University of Michigan Press, Michigan 2012, s. 30–31.

Korek J., Central and Eastern Europe from a Postcolonial Perspective, http://www.postcolonial-europe.eu/pl/essays/60--central-and-eastern-europe-from-a-postcolonial-perspective.html (dostęp: 25 lipca 2017).

Leszczyński A., Skok w nowoczesność. Polityka wzrostu w krajach peryferyjnych 1943–1980, Wydawnictwo Krytyki Politycznej – Instytut Studiów Politycznych PAN, Warszawa 2013.

Paradowska A., „Wyjątkowe zadania” na „nowym niemieckim Wschodzie”. Nazistowska urbanistyka i architektura w Kraju Warty jako element okupacji polskich terenów podczas II wojny światowej, w: R. Traba, K. Woniak, A. Wolff-Powęska (red.), Fikcyjna rzeczywistość. Codzienność, światy przeżywane i pamięć niemieckiej okupacji w Polsce, Instytut Studiów Politycznych PAN – Centrum Badań Historycznych PAN, Warszawa–Berlin 2016.

Said E.W., Orientalism, Pantheon, New York 1978, Wyd. polski: Orientalizm, tł. W. Kalinowski, Państwowy Instytut Wydawniczy, Warszawa 1991.

Said E.W., Culture and Imperialism, Vintage, London 1994. Wyd. polskie: Kultura i imperializm, tłum. M. Wyrwas-Wiśniewska, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2009.

Sowa J., Fantomowe ciało króla. Perfekcyjne zmagania z nowoczesną formą, Universitas, Kraków 2011.

Surynt I., Postęp, kultura i kolonializm. Polska a niemiecki projekt europejskiego Wschodu w dyskursach publicznych XIX wieku, Oficyna Wydawnicza Atut – Wrocławskie Wydawnictwo Oświatowe, Wrocław 2006.

Thompson E., Trubadurzy imperium. Literatura rosyjska i Kolonializm, przeł. A. Sierszulska, Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych Universitas, Kraków 2015.

Thompson E., „Popioły” Stefana Żeromskiego jako narracja postkolonialna, http://www.postcolonial-europe.eu/pl/essays/143-stefan-eromskis-ashes-as-a-postcolonial-narrative.html (dostęp: 25 lipca 2017).

Zimmerer J., Von Windhoek nach Auschwitz? Beiträge zum Verhältnis von Kolonialismus und Holocaust, Lit Verlag, Berlin 2011, s. 262.

Zimmerer J. (red.), Kein Platz an der Sonne, Campus Verlag, Frankfurt am Main 2013.

Pobierz

Opublikowane : 2017-04-28


Andrzejewski, P. (2017). O zasadności stosowania teorii postkolonialnej w badaniach nad historią Europy Środkowej na przykładzie Polski i Niemiec. Rocznik Polsko-Niemiecki, (25/2), 69-84. https://doi.org/10.35757/RPN.2017.25.12

Piotr Andrzejewski  piotr.andrzejewski@isppan.waw.pl
Instytut Studiów Politycznych PAN  Polska
https://orcid.org/0000-0001-6040-5868




Inne teksty tego samego autora