Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki

Tom 70 Nr 3 (2026)

Artykuły i rozprawy

Doświadczenie endometriozy i mięśniaków macicy w perspektywie netnograficznej. Krytyczna analiza braku metafory w dialogu z Susan Sontag

DOI: https://doi.org/10.35757/KiS.2026.70.3.11
Przesłane: 10 kwietnia 2026
Opublikowane: 22 września 2026

Abstrakt

Celem autorki jest analiza doświadczenia kobiet chorujących na endometriozę i mięśniaki macicy z perspektywy roli języka i metafory w medycynie. Podejmuje ona krytyczny dialog z teorią Susan Sontag, stawiając tezę, że w przypadku schorzeń ginekologicznych to nie nadmiar znaczeń, lecz „przemoc przezroczystości” i brak metafory stanowią główne źródło opresji. Przyjęła założenie, że trywializacja tych chorób prowadzi do erozji kapitału seksualnego oraz kryzysu tożsamości pacjentek. Metodą badawczą użytą w pracy jest netnografia, obejmująca analizę narracji kobiet wypowiadających się w grupach na portalu Facebook. Zostało wykazane, że biologia pozbawiona kulturowego uznania skazuje kobiety na diagnostyczną zwłokę i medyczny gaslighting, a wirtualne wspólnoty pełnią funkcję laboratoriów języka, przywracając bólowi status wydarzenia społecznego. Autorka postuluje poszukiwanie i stosowanie „metafor wspierających” jako narzędzia budowania podmiotowości i integralności kobiet.

Bibliografia

  • Agarwal Sanjay K. i in., 2019, Clinical diagnosis of endometriosis: A call to action, „American Journal of Obstetrics and Gynecology”, 220(4), s. 354.e1–354.e12.
  • Braun Virginia, Clarke Victoria, 2006, Using thematic analysis in psychology, „Qualitative Research in Psychology”, 3(2), s. 77–101 (https://doi.org/10.1191/1478088706qp06 3oa).
  • Britton Vicky i in., 2025, Social media to understand the endometriosis patient journey: Listening to influences driving treatment choices, „Women’s Health”, 21, s. 1–14 (https://doi.org/10.1177/17455057241311765).
  • Bruner Edward M., 1986, Experience and Its Expressions, w: V.W. Turner, E.M. Bruner (red.), The Anthropology of Experience, University of Illinois Press, Urbana–Chicago, s. 3–30.
  • Bullo Stella, 2020, Language, Body and Health: Discourse and the Experience of Endometriosis, Bloomsbury Academic, London.
  • Bullo Stella, Hearn Jasmine H., 2021, Parallel worlds and personified pain: A mixed-methods analysis of pain metaphor use by women with endometriosis, „British Journal of Health Psychology”, 26, s. 271–288 (https://doi.org/10.1111/bjhp.12472).
  • Bullo Stella, Weckesser Annalise, 2021, Addressing Challenges in Endometriosis Pain Communication Between Patients and Doctors: The Role of Language, „Frontiers in Global Women’s Health”, 2: 764693 (https://doi.org/10.3389/fgwh.2021.764693).
  • Bury Michael, 1982, Chronic illness as biographical disruption, „Sociology of Health & Illness”, 4(2), s. 167–182.
  • Culley Lorraine i in., 2013, The social and psychological impact of endometriosis on women’s lives: a critical narrative review, „Human Reproduction Update”, 19(6), s. 625–639.
  • Ellis Carolyn, Adams Tony E., Bochner Arthur P., 2011, Autoethnography: An overview, „Historical Social Research”, 36(4), s. 273–290 (lub alternatywnie opublikowane w „Forum: Qualitative Social Research”, 12(1): 10).
  • Ferhi Mohamed, Marwen Nadia, Abdeljabbar Ameni, Mannai Jihenne, 2024, Psychological Outcomes and Quality of Life After Hysterectomy for Benign Diseases: A Prospective Cohort Study, „Cureus”, 16(5), e60871 (https://doi.org/10.7759/cureus.60871).
  • Fricker Miranda, 2007, Epistemic Injustice: Power and the Ethics of Knowing, Oxford University Press, Oxford.
  • Gołąb Agata, 2021, Los dolores que matan — la representación metafórica de la endometriosis en los relatos de las mujeres, „Lublin Studies in Modern Languages and Literature”, 45(4), s. 89–101 (https://doi.org/10.17951/lsmll.2021.45.4.89-101).
  • Gołąb Agata, 2025, ¿Es mío este cuerpo? Representaciones metafóricas del cuerpo en los testimonios digitales de las mujeres con endometriosis, „Acta Philologica”, t. 65, s. 69–85 (https://doi.org/10.7311/ACTA.65.2025.7).
  • Gupta Sahana, Jose Jude, Manyonda Isaac, 2014, Clinical presentation of fibroids, „Best Practice & Research Clinical Obstetrics & Gynaecology”, 28(5), s. 677–690.
  • Hakim Catherine, 2010, Erotic Capital, „European Sociological Review”, 26(5), s. 499–518.
  • Hallström Ina, 2024, Endo Time: Endometriosis and the Flow of Recognition, „Hypatia”, 39, s. 423–443 (https://doi.org/10.1017/hyp.2023.116).
  • Holowka Ellen M., 2022, Mediating Pain: Navigating Endometriosis on Social Media, „Frontiers in Pain Research”, 3: 889990 (https://doi.org/10.3389/fpain.2022.889990).
  • Kozik Ewa, 2025, „Niewidzialny” ból — wykluczenie społeczne pacjentek z endometriozą. Analiza jakościowa, „Kultura — Społeczeństwo — Edukacja”, 1(27), 257–277 (https://doi.org/ 10.14746/kse.2025.27.1.16).
  • Kozinets Robert V., 2010, Netnography: Doing Ethnographic Research Online, Sage Publications, London.
  • Liamputtong Pranee, 2007, Researching the Vulnerable: A Guide to Sensitive Research Methods, Sage Publications, London.
  • Sontag Susan, 2025 [1978], Choroba jako metafora. AIDS i jego metafory, tłum. Jarosław Anders, Karakter, Kraków.
  • Speroff Leon, Fritz Marc A., 2011, Clinical Gynecologic Endocrinology and Infertility, Lippincott Williams & Wilkins, Philadelphia.
  • Turner Victor W., Bruner Edward M. (red.), 1986, The Anthropology of Experience, University of Illinois Press, Urbana–Chicago.
  • Woźniak Sławomir i in., 2021, Farmakoterapia mięśniaków macicy — stan wiedzy na rok 2021, „Ginekologia i Perinatologia Praktyczna”, 6(1), s. 10–15.

Downloads

Download data is not yet available.

Podobne artykuły

<< < 3 

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.