Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki

Tom 79 Nr 2 (2026): Sekurytyzacja stosunków międzynarodowych

Artykuły

Od sekurytyzacji do adaptacji: Reinterpretacja relacji między zmianami klimatu a bezpieczeństwem

DOI: https://doi.org/10.35757/SM.2026.79.2.07
Przesłane: 20 lutego 2026
Opublikowane: 8 października 2026

Abstrakt

Artykuł analizuje dominujące sposoby interpretowania relacji między zmianami klimatu a bezpieczeństwem, zestawiając podejście sekurytyzacyjne z opartym na zdolnościach adaptacyjnych i odporności. Tekst ma charakter bazującej na przeglądzie literatury analizy konceptualnej uzupełnionej o ilustracyjne studia przypadków. Jego celem jest zrekonstruowanie wskazanych podejść oraz znalezienie odpowiedzi na pytanie, w jaki sposób różne ramy analityczne ujmują relację między zmianami klimatu a bezpieczeństwem oraz jakie czynniki uznawane są w nich za kluczowe dla jej wyjaśnienia.
Artykuł przedstawia proces ujmowania klimatu jako zagrożenia w obszarze bezpieczeństwa oraz koncepcję mnożnika zagrożeń, wskazując, że choć czynniki te sprzyjają mobilizacji politycznej, mają charakter redukcjonistyczny i upraszczają złożone uwarunkowania społeczno-polityczne. Argumentuje się w nim, że wpływ zmian klimatu na bezpieczeństwo uzależniony jest przede wszystkim od zdolności adaptacyjnych oraz jakości instytucji, a nie wynika bezpośrednio z samych stresorów środowiskowych.
Odwołując się do badań dotyczących m.in. Syrii, Darfuru, Sahelu i Maroka, podważono tezę o bezpośrednim związku między zmianami klimatu a przemocą. Wskazano przy tym, że czynniki środowiskowe oddziałują głównie w wyniku słabości instytucjonalnej i nierówności. Na tej podstawie przedstawione zostało alternatywne ujęcie skoncentrowane na wrażliwości, zdolnościach adaptacyjnych i odporności. Przykłady Holandii, Bangladeszu i Japonii pokazują, że skuteczne zarządzanie ryzykiem, sprawne instytucje oraz partycypacja społeczna ograniczają destabilizację. W konsekwencji kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa ma jakość rządzenia, a nie sama ekspozycja klimatyczna.

Bibliografia

Downloads

Download data is not yet available.

Podobne artykuły

1 2 3 4 5 6 > >> 

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.