Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki
KiS baner

Tom 70 Nr 1 (2026): Metoda biograficzna w naukach społecznych

Artykuły i rozprawy

(Un)usual Crisis: The COVID-19 Pandemic in the Biographical Experiences of American and Polish Care Workers

DOI: https://doi.org/10.35757/KiS.2026.70.1.2
Przesłane: 6 czerwca 2025
Opublikowane: 26 marca 2026

Abstrakt

W artykule poddano analizie, w jaki sposób pracownice i pracownicy opieki (ochrony zdrowia i pomocy społecznej) w Polsce i w USA normalizują doświadczenia pandemii COVID-19 w swoich historiach życia. Oba kraje doświadczają wielokryzysu, który odzwierciedla nakładające się na siebie skutki pandemii i długofalowego „kryzysu opieki.” W artykule omówione zostały cztery znaczenia normalizacji jako powrotu do normalności, niewidoczności chronicznych kryzysów, instytucjonalizacji innowacji i biograficznego oswajania kryzysów. Analiza opiera się na 48 wywiadach biograficznych z pracującymi w opiece w Polsce i stanie Nowy Jork zebranych w latach 2021-2024. W części empirycznej przedyskutowano biograficzne i społeczne konteksty normalizacji pandemii COVID-19 w obu kolekcjach wywiadów i zaproponowano typologię wzorów normalizacji biograficznej obejmującą typy prekaryjny, zaradny, profesjonalny i relacyjny.  Przeprowadzone badania wskazują na potencjał podejścia biograficznego w analizach porównawczych sposobów radzenia sobie z kryzysami chronicznymi i nagłymi.

Bibliografia

  • Avgar, A. C., Eaton, A. E., Givan, R. K., Litwin, A. S. (2020). Paying the Price for a Broken Healthcare System: Rethinking Employment, Labor, and Work in a Post-Pandemic World. Work and Occupations, 47(3): 267–279.
  • BLS. (2023). Healthcare Occupations: Characteristics of the Employed. https://www.bls.gov/spotlight/2023/healthcare-occupations-in-2022/home.htm
  • Butler, J. (2009). Frames of war : when is life grievable? London: Verso,
  • Czyżewski, M. (2016). Generalne kierunki opracowania, wymiary analityczne. In: R. Dopierała, K. Waniek (eds.) Biografia i wojna. Metoda biograficzna w badaniu procesów społecznych. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego: 73–80
  • Dowling, E. (2022). The Care Crisis. What Caused it and How Can We End It? London: Verso.
  • Drozdowski, R., Krajewski, M., Luczys, P., & Kubacka, M. (2022). In between: on the defensive reactivity of public institutions in Poland to the COVID-19 pandemic. Ruch Prawniczy, Ekonomiczny i Socjologiczny 84(1): 229–246.
  • Folbre, N. (2002). The Invisible Heart: Economics and Family Values. The New Press.
  • Fraser, N. (2017). Crisis of Care? On the Social Reproductive Contradictions of Contemporary Capitalism. In T. Bhattacharya (Ed.), Social Reproduction Theory, Remapping Class, Re-Centering Oppression. London: Pluto Press: 21–36.
  • Gardawski, J., & Rapacki, R. (2021). Patchwork capitalism in Central and Eastern Europe – a new conceptualization. Warsaw Forum of Economic Sociology, 24(12): 7–106.
  • Gibbs, G. (2007). Analyzing Qualitative Data. London: Sage.
  • GUS. (2023). Rocznik statystyczny pracy 2023. Warszawa: GUS.
  • Henderson, K. (2024). Best and Worst States to Work in the US 2024, Oxfam America.
  • Illner, P. (2021). Disasters and Social Reproduction. Crisis Response Between the State and Community. London: Pluto Press.
  • Jayasuriya, K. (2023). Polycrisis or crises of capitalist social reproduction. Global Social Challenges Journal, 2(2), 203-211
  • Kaźmierska, K., Waniek, K. (2020). Telling the Great Change. The Process of the Systemic Transformation in Poland in Biographical Perspective. Łódź: Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego.
  • Kozek, W. (2011). Gra o jutro usług publicznych w Polsce. Warszawa: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego.
  • May, C., Finch, T. (2009). Implementing, embedding, and integrating practices: An outline of normalization process theory. Sociology, 43(3), 535–554.
  • McCallum, J. M. (2022). Esssential. How the pandemic transformed the long fight for worker justice. New York: Basic Books.
  • Mezzadri, A. (2022). Social reproduction and pandemic neoliberalism: Planetary crises and the reorganisation of life, work and death. Organization, 29(3), 379–400.
  • Milkman, R., Van Der Naald, J. (2024). The State of the Unions 2024: A Profile of Organized Labor in New York City, New York State and the United States. CUNY.
  • Nowak, S. (1979). System wartości społeczeństwa polskiego. Studia socjologiczne 4: 155–173.
  • OECD. (2023). Health at a Glance 2023: OECD Indicators.
  • Pustułka, P., Kajta, J., Kwiatkowska, A., Sarnowska, J., Radzińska, J., Golińska, A. (2023). Settling into uncertainty and risk amidst the COVID-19 pandemic and the war in Ukraine. European Societies, 26(1), 149–171.
  • Schütze, F. (1992). Pressure and Guilt: War Experiences of a Young German Solider and their Biographical Implications (Part 1). International Sociology, 7(2), 187–208.
  • Schütze, F. (2008). Biography Analysis on the Empirical Base of Autobiographical Narratives: How to Analyse Autobiographical Narrative Interviews – Part one. European Studies on Inequalities and Social Cohesion 1–2: 243–297.
  • Strauss, A. L. (1977). Mirrors and Masks. The Search for Identity. Robertson & Co.
  • Strolovitch, D. Z. (2023). When bad things happen to priviledged people. Race, gender, and what makes a crisis in America. Chicago: The University of Chicago Press.
  • Tronto, J. (1993). Moral Boundaries. A Political Argument for an Ethic of Care. London: Routledge.
  • Vigh, H. (2008). Crisis and chronicity: Anthropological perspectives on continuous conflict and decline. Ethnos 73(1), 5–24.
  • Wiedner, R., Croft, C., McGivern, G. (2020). Improvisation during a crisis: hidden innovation in healthcare systems. BMJ Leader, 4(4), 185–188.
  • Winant, G. (2021). The Next Shift. The Fall of Industry and the Rise of Health Care in Rust Belt America. Cambridge: Harvard University Press.

Downloads

Download data is not yet available.

Podobne artykuły

1 2 3 4 5 > >> 

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.