Skip to main navigation menu Skip to main content Skip to site footer
KiS baner

Vol. 70 No. 2 (2026): New Anthropological Sensibilities

Articles and essays

Reflexivity and Sensitivity in Qualitative Research: Methodological Practices in Polish-Language Sociology

DOI: https://doi.org/10.35757/KiS.2026.70.2.2
Submitted: July 23, 2025
Published: June 30, 2026

Abstract

In this article the authors investigate the methodological descriptions of qualitative research practices in recent Polish-language sociological publications. They consider whether and how Polish-language publications in sociology conceptualize and enact research sensitivity and reflexivity; how researchers do—or do not—navigate methodological description and the positioning of themselves in the field of qualitative research; what literature they reference; and who or what constitutes their methodological inspiration. Their corpus consists of articles published over the last few years in four leading Polish sociological quarterlies—Studia Socjologiczne, Kultura i Społeczeństwo, Przegląd Socjologiczny, and Przegląd Socjologii Jakościowej—which they approach as Geertzian “blurred genres.” Such a selection of material, following a search for selected keywords and the contexts of their usage, provided insights into current methodological trends in Polish sociology and led to the conclusion that contemporary Polish-language sociological discourse operates between declared and practiced reflexivity. Reflexivity rarely takes the form of an in-depth textual practice; more often, it is merely signaled through the language of methodological declarations or references to the categories of research sensitivity and awareness. The analysis also points to the strong presence of routinized writing and methodological norms. Consequently, reflexivity has not disappeared from research practices, but rather assumes a hidden and partly unarticulated form, only rarely connected with ethical reflection on research and publication responsibility.

References

  • Ackerly Brooke, True Jacqui, 2008, Reflexivity in practice: Power and ethics in feminist research on international relations, „International Studies Review”, 10(4), s. 693–707 (https://doi.org/10.1111/j.1468-2486.2008.00826.x).
  • Archer Margaret Scotford, 2007, Making Our Way Through the World: Human Reflexivity and Social Mobility, Cambridge University Press, Cambridge.
  • Babbie Earl, 2008, Podstawy badań społecznych, tłum. zbiorowe, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
  • Bauman Zygmunt, 2003, Żyjąc (czasami umierając) na tłocznej planecie, „Przegląd Socjologiczny”, 52(2), s. 35–51.
  • Beck Ulrich, Giddens Anthony, Lash Scott, 2009, Refleksyjna modernizacja: polityka, tradycja i estetyka w nowoczesnym porządku społecznym, tłum. Jacek Konieczny, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
  • Ber Linda (red.), 2023, Feminist Ethnographies. Methodological Reflections in Gender Research, Umeå University (https://umu.diva-portal.org/smash/get/diva2:1798640/FULLTEXT_02.pdf).
  • Berger Roni, 2015, Now I see it, now I don’t: Researcher’s position and reflexivity in qualitative research, „Qualitative Research”, 15(2), s. 219–234 (https://doi.org/10.1177/1468794112468475).
  • Bielska Beata, Herman Aleksandra, Kalinowska-Sinkowska Katarzyna, Męcfal Sylwia, Ostaszewska Aneta, Palęcka Alicja, Pietrusińska Marta Jadwiga, Słaby Katarzyna, Surmiak Adrianna, 2025, Jakościowe badania feministyczne i queerowe, „Przegląd Socjologiczny”, 74(2), s. 121–145 (https://doi.org/10.26485/PS/2025/74.2/10).
  • Bourdieu Pierre, Wacquant Loïc J. D., 2001, Zaproszenie do socjologii refleksyjnej, tłum. Anna Sawisz, Oficyna Naukowa, Warszawa.
  • Creswell John W., 2013, Projektowanie badań naukowych. Metody jakościowe, ilościowe i mieszane, tłum. Jan Gilewicz, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków.
  • Denzin Norman K., 1997, Interpretive Ethnography: Ethnographic Practices for the 21st Century, Sage, London.
  • Dickson-Swift Virginia, James Emma, Liamputtong Pranee, 2008, Undertaking Sensitive Research in the Health and Social Sciences: Managing Boundaries, Emotions and Risks, Cambridge University Press, Cambridge.
  • Ellis Carolyn, 1999, Heartful Autoethnography, „Qualitative Health Research”, 9(5), s. 669–683 (https://doi.org/10.1177/104973299129122153).
  • Ellis Carolyn, 2007, Telling secrets, revealing lives: relational ethics in research with intimate others, „Qualitative Inquiry”, 13(1), s. 3–29, https://doi.org/10.1177/1077800406294947.
  • Frankfort-Nachmias Chava, Nachmias David, 2001, Metody badawcze w naukach społecznych, tłum. Ewa Hornowska, Zysk i s-ka, Poznań.
  • Gałęziowski Jakub, 2020, When a Historian Meets Vulnerability. Methodological and Ethical Aspects of Research on Sensitive Topics and with People Affected by Difficult Experiences, „Rocznik Antropologii Historii”, 13, s. 169–189.
  • Giddens Anthony, 2001, Nowoczesność i tożsamość: „Ja” i społeczeństwo w epoce późnej nowoczesności, tłum. Alina Szulżycka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
  • Guba Egon G., Lincoln Yvonna S., 2010, Kontrowersje wokół paradygmatów, sprzeczności i wyłaniające się zbieżności, w: Norman K. Denzin, Yvonne S. Lincoln (red.), Metody badań jakościowych, t. 1, tłum. Jan Bednarek, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa, s. 281––313.
  • Guillemin Marilys, Gillam Louise, 2004, Ethics, reflexivity, and “ethically important moments” in research, „Qualitative Inquiry”, 10(2), s. 261–280 (https://doi.org/10.1177/1077800403262360).
  • Hałas Elżbieta, 2011, Refleksyjność jako zasada i problem teorii społecznej, „Zagadnienia Naukoznawstwa”, 47(188), s. 191–202.
  • Hemmings Catherine, 2012, Affective solidarity: Feminist reflexivity and political transformation, „Feminist Theory”, 13(2), s. 147–161 (https://doi.org/10.1177/1464700112442643).
  • Karnieli-Miller Ora, Strier Ruth, Pessach Liron, 2009, Power relations in qualitative research, „Qualitative Health Research”, 19(2), s. 279–289 (https://doi.org/10.1177/1049732308329306).
  • Konecki Krzysztof T., 2020, Uwagi na temat tego, co jest postrzegane jako ważne i nieważne w socjologii, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, 16(2), s. 188–206 (https://doi.org/10.18778/1733-8069.16.2.11).
  • Konecki Krzysztof T., 2021, The Meaning of Contemplation for Social Qualitative Research: Applications and Examples, Routledge, New York.
  • Konecki Krzysztof T., 2024, Kontemplacja i podejścia pierwszoosobowe w badaniach społecznych, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, 20(2), s. 12–35 (https://doi.org/10.18778/1733-8069.20.2.02).
  • Kuźma Inga B., 2013, Tematy trudne — pola minowe — tabu w badaniu naukowym. Słowo wstępne, w: Inga B .Kuźma (red.), Tematy trudne. Sytuacje badawcze, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, s. 7–13 (https://doi.org/10.18778/7525-963-6.01).
  • Law John, 2004, After Method Mess in Social Science Research, Routledge, New York–London.
  • Malewski Mieczysław, 2012, Metodologia badań społecznych — ortodoksja i refleksyjność, „Teraźniejszość — Człowiek — Edukacja: Kwartalnik Myśli Społeczno-Pedagogicznej”, 4 (60), s. 29–46.
  • Malewski Mieczysław, 2017, Badania jakościowe w naukach społecznych. O potrzebie metodo-logicznej wyobraźni, „Teraźniejszość — Człowiek — Edukacja”, 20/4(80), s. 105–120 (https://insted-tce.pl/ojs/index.php/tce/article/view/403).
  • Marcus George E., 2015, Reflexivity in anthropology, hasło w: International Encyclopedia of the Social and Behavioral Sciences (wyd. drugie), t. 20, s. 88–92 (https://doi.org/10.1016/B978-0-08-097086-8.12139-7).
  • Męcfal Sylwia, 2012, Problemy badań terenowych — wybrane kwestie metodologiczne, praktyczne oraz etyczne przy badaniu zjawisk «trudnych», „Przegląd Socjologiczny”, 61(1), s. 156–178.
  • Ostaszewska Aneta, 2013, From the Point of View of a Woman: Autobiographical Context of Feminist Studies, w: Marcin Kafar (red.), Scientific Biographies between the ‘Professional’ and ‘Non-Professional’ Dimensions of Humanistic Experiences, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź, s. 179–196.
  • Ostaszewska Aneta, 2014, Wprowadzenie do auto/biografii. Refleksja badaczki doświadczeń biograficznych kobiet. Perspektywa feministyczna, w: Renata Skrzyniarz, Ewa Krzewska, Wanda Zgłobicka-Gierut (red.), Badanie biografii — źródła, metody, konteksty, Wydawnictwo Episteme, Lublin, s. 53–68.
  • Ostaszewska Aneta, 2016, Daughter–father relationships. Biographical research from a feminist perspective, „NOWIS Nauki o Wychowaniu. Studia Interdyscyplinarne”, 2(1), s. 204–217.
  • Palęcka Alicja, 2021, „Spokojnie, jestem grzeczny”. Molestowanie seksualne jako strategia uczestników badania, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, 17(2), s. 44–60 (https://doi.org/10.18778/1733-8069.17.2.03).
  • Rajtar Małgorzata, 2020, The concept of vulnerability within research ethics and health policies on rare diseases, „Przegląd Socjologiczny”, 69(3), s. 107–27 (https://doi.org/10.26485/PS/2020/69.3/5).
  • Rancew-Sikora Dorota, Cymbrowski Borys, 2016, W stronę socjologicznego ujęcia etyki badań naukowych, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, 12(3) [Dylematy etyczne w badaniach terenowych], s. 21–39 (https://www.qualitativesociologyreview.org/PL/Volume35/PSJ_12_3.pdf).
  • Romańczuk-Woroniecka Grażyna, 2024, Ile wrażliwości etycznej potrzebuje socjologia? Przyczynek do krytyki „etyki proceduralnej” w badaniach socjologicznych, „Fabrica Societatis”, 7, s. 7–20 (https://doi.org/10.19195/2657-3679.7.1).
  • Sieber Julia E., Stanley Brenda, 1988, Ethical and professional dimensions of socially sensitive research, „American Psychologist”, 43, s. 49–55 (https://doi.org/10.1037//0003-066x.43.1.49).
  • Sułek Antoni, 2002, Ogród metodologii socjologicznej, Scholar, Warszawa.
  • Surmiak Adrianna, 2022, Problemy etyczne niejawnej obserwacji uczestniczącej. Perspektywa antropologów społeczno-kulturowych i socjologów, „Przegląd Socjologii Jakościowej”, 18(2), s. 54–71 (https://doi.org/10.18778/1733-8069.18.2.03).
  • Ślęzak Izabela, 2020, Etyka w „niezbędniku badacza”. Kwestie etyczne w podręcznikach metod badań jakościowych, „Przegląd Socjologiczny”, 69(3), s. 11–36 (https://doi.org/10.26485/PS/2020/69.3/1).
  • Wyka Anna, 1993, Badacz społeczny wobec doświadczenia, Instytut Filozofii i Socjologii PAN, Warszawa.

Downloads

Download data is not yet available.

Similar Articles

1 2 3 4 5 > >> 

You may also start an advanced similarity search for this article.