Postpolityczna demokracja nieufnych. Na marginesie esejów Iwana Krastewa


In his essays, collected in In Mistrust We Trust: Can Democracy Survive When We Don’t Trust Our Leaders? and Democracy Disrupted: The Politics of Global Protest, Ivan Krastev questions the state of contemporary democracy. He describes it as ‘post-political’ because while procedures are observed, democratic elections take place, and governments are sometimes replaced, nothing of substance changes in politics and voters lack any sense of having influence or that their votes actually matter. Democracy is obviously in crisis and a variety of solutions to this predicament have been proposed: even more elections more direct democracy, or more transparency. Or perhaps a remedy to the crisis of democracy will stem from protests and from ‘taking to the streets’—these being ‘alternate means’ of doing politics? Krastev criticizes all the above proposals, concluding that none is satisfactory or likely to restore trust in democratic institutions. Perhaps democracy ought not to be superficially improved, but instead rethought from the be ginning? The author points to several questions that should be taken into account in thinking about a new form of democracy. She also considers whether the mass protests of the 2010s were a new phenomenon and involved new ideas for doing politics, or were typical modern social movements, only on a global scale and employing novel instruments of mobilization.

Słowa kluczowe

demokracja; demokracja bezpośrednia; crowd-sourcing konstytucji; kryzys demokracji; oburzeni; social movements; ruchy społeczne; democracy / demokracja; direct democracy / demokracja bezpośrednia; crowd-sourcing the constitution / crowd-sourcing konstytucji; crisis of democracy / kryzys demokracji; Indignants movement / oburzeni; social movements / ruchy społeczne

Bergmann Eirikur, 2014, Reconstituting Iceland — and the New Critical Order, w: Eirikur Bergmann, Iceland and the International Financial Crisis: Boom, Bust, Recovery, Palgrave Macmillan, Hampshire, NY.
Castells Manuel, 2013, Sieci oburzenia i nadziei. Ruchy społeczne w erze internetu, tłum. Olga Siara, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Chang Ha-Joon, 2015, Ekonomia. Instrukcja obsługi, tłum. Barbara Szelewa, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa.
Hardin Russell, 2009, Zaufanie, tłum. Agnieszka Gruba, Sic!, Warszawa.
Heywood Andrew, 2010, Polityka i sposoby jej definiowania, w: Andrew Heywood, Politologia, tłum. różni, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Hume David, 1955, Eseje z dziedziny moralności i literatury, tłum. Teresa Tatarkiewicz, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Krastew Iwan, 2013, Demokracja nieufnych, tłum. Michał Sutowski, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa.
Krastew Iwan, 2015, Demokracja: przepraszamy za usterki, tłum. Michał Sutowski, Wydawnictwo Krytyki Politycznej, Warszawa.
Kymlicka Will, 1989, Liberalism, Community and Culture, Clarendon Press, Oxford.
Kymlicka Will, 1995, Multicultural Citizenship: A Liberal Theory of Minority Rights, Clarendon Press, Oxford.
Lesińska Magdalena, 2013, Inkluzja polityczna imigrantów we współczesnej Europie, Scholar, Warszawa.
Madison James, Federalist Papers, 63 paragraf 14.
Marshall T.H., 1950, Citizenship and Social Class and Other Essays, Cambridge University Press, Cambridge.
Morris Harvey, 2012, Crowdsourcing Iceland’s Constitution, „International Herald Tribune”, nr 10.
Modood Tariq, 2014, Multikulturalizm, tłum. Izabela Kołbon, Wydawnictwo Nauka i Innowacje, Poznań.
Monteskiusz, 1997, O duchu praw, tłum. Tadeusz Boy-Żeleński, Antyk, Kęty.
Pakulski Jan, 1988, Social Movements in Comparative Perspective, „Research in Social Movements, Conflicts and Change”, t. 10, s. 247–267.
Quinn Frederick, 1999, Eseje polityczne federalistów, tłum. Barbara Czarska, Znak, Kraków.
Sartori Giovanni, 1998, Teoria demokracji, tłum. Piotr Amsterdamski, Daniel Grynberg, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Schumpeter Joseph, 2009, Kapitalizm, socjalizm, demokracja, tłum. Michał Rusiński, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Sloterdijk Peter, 2011, Gniew i czas. Esej polityczno-psychologiczny, tłum. Arkadiusz Żychliński, Scholar, Warszawa.
Taylor Charles, 1992, Multiculturalism and „The politics of recognition”: An Essay, w: Amy Gutmann, Multiculturalism and „The politics of recognition”: An Essay, Princeton University Press, Princeton.
Tilly Charles, 2008, Demokracja, tłum. Michał Szczubiałka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
Young Iris, 2000, Inclusion and Democracy, Oxford University Press, Oxford.

Opublikowane : 2015-11-24

Budyta-Budzyńska, M. (2015). Postpolityczna demokracja nieufnych. Na marginesie esejów Iwana Krastewa. Kultura I Społeczeństwo, 59(4), 163-178.

Małgorzata Budyta-Budzyńska
Collegium Civitas  Polska

Inne teksty tego samego autora