Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki

Tom 53 Nr 4 (2025)

Artykuły

Protest i rytuał w manifestacjach ulicznych – obchody 1 maja 2024 roku w Madrycie

DOI: https://doi.org/10.35757/STP.2025.53.4.05
Przesłane: 10 lipca 2024
Opublikowane: 22 grudnia 2025

Abstrakt

Manifestacje uliczne często stanowią przejaw pozainstytucjonalnego wymiaru polityki, w którym zwykli ludzie mobilizują się celem zademonstrowania swoich postulatów oraz krytyki rządzących. Jednocześnie wydarzenia organizowane w związku z konkretną datą odwołującą się do historii stanowią formę rytuału, którego celem jest integracja oraz mobilizacja uczestników. Inicjatywy takie jak obchody Święta Pracy stanowią hybrydę tych dwóch rodzajów aktywności politycznej, gdy z jednej strony mamy do czynienia z celebrowaniem w określonym czasie i miejscu ukształtowanego uniwersum symboli, z drugiej zaś z ewolucją, która dostosowuje taki rytuał do współczesnych realiów. Problematyka ta została omówiona na podstawie obserwacji obchodów Święta Pracy w Madrycie 1 maja 2024 r. Tradycja tych uroczystości sięga końca XIX w., a wraz ze zmianami politycznymi w Hiszpanii ewoluował również ich charakter. Współczesny rytuał związany ze Świętem Pracy podtrzymuje tradycje walki klasy robotniczej o swoje prawa, zarazem adaptując ją do warunków demokracji. Obserwacja tego wydarzenia pozwala przeanalizować manifestację zarówno jako formę protestu, jak i celebrację określonego rytuału politycznego.

Bibliografia

  • 1 de Mayo: por la reducción de jornada y el pleno empleo „a la ofensiva” dicen los sindicatos, RTVE, https://www.youtube.com/watch?v=e8t-fT1nV71w [dostęp: 1.07.2024].
  • Babiano Mora J., 1 de mayo. Historia y significado, Editorial Bomarzo, Albacete 2015.
  • Bäcker R. et al., Metodologia badań politologicznych, Polskie Towarzystwo Nauk Politycznych, Warszawa 2016.
  • Barry A., Demonstrations: sites and sights of direct action, „Economy and Society” 1999, t. 28, nr 1, https://doi.org/10.1080/03085149900000025.
  • Bascuñán Añover Ó., Protesta y supervivencia. Movilización y desorden en una sociedad rural: Castilla-La Mancha 1875–1923, Centro Francisco Tomás y Valiente UNED Alzira – Valencia Fundación Instituto de Historia Social, Valencia 2008.
  • Blanco P., El Gobierno copa la manifestación del Primero de Mayo, 1.05.2024, https://www.epe.es/es/activos/20240501/sindicatos-sa-len-calle-pedir-gobierno-101793731 [dostęp: 1.07.2024].
  • Casquete J., The Power of Demonstrations, „Social Movement Studies” 2006, t. 5, nr 1, https://doi.org/10.1080/14742830600621183.
  • Castells M., Sieci oburzenia i nadziei. Ruchy społeczne w erze Internetu, Dom Wydawniczy PWN, Warszawa 2013.
  • Churska K., Wybory jako demokratyczny rytuał polityczny, w: A. Stelmach (red.), Czy upadek demokracji? Idee i wartości, Wydawnictwo Naukowe INPiD UAM, Poznań 2007.
  • Cortés R.P., El Gobierno aprueba la reducción de la jornada a 37,5 horas admitiendo la “complejidad” para sacarla en el Parlamento, El País, 4.02.2025, https://elpais.com/economia/2025-02-04/el-gobierno-a-prueba-la-reduccion-de-la-jornada-a-375-horas-admitiendo-la-com-plejidad-para-sacarla-en-el-parlamento.html [dostęp: 22.04.2025].
  • della Porta D., Protest, Protesters, and Protest Policing: Public Discourses in Italy and Germany from the 1960s to the 1980s, w: M. Giugni, D. McAdam, C. Tilly, How Social Movements Matter, University of Minnesota Press, Minneapolis 1999.
  • Dytman-Stasieńko A., Święto zawłaszczonych znaczeń. 1 maja w PRL. Ideologia, rytuał, język, Wydawnictwo Naukowe Dolnośląskiej Szkoły Wyższej Edukacji TWP we Wrocławiu, Wrocław 2006.
  • „El Franquismo año a año. Lo que se contaba y ocultaba durante la dictadura”, nr 37: 1939–1976. Los protagonistas y los hechos, Madrid 2006.
  • Fernández S., La izquierda se recupera, w: „El Franquismo año a año. Lo que se contaba y ocultaba durante la dictadura”, nr 32: 1972. La izquierda se reorganiza, Madrid 2006.
  • García A.F., La comunidad de Madrid: historia política, sociedad y cultura, w: Madrid, de la Prehistoria a la Comunidad Autonóma, Comunidad de Madrid, Consejería de Educación, Secretaría General Técnica, Madrid 2008.
  • Grimaldos A., La sombra de Franco en la Transición, Oberon, Madrid 2004. https://www.vanguardias.org/ [dostęp: 1.07.2024].
  • Jennings W., Saunders C., Street Demonstrations and the Media Agenda: An Analysis of the Dynamics of Protest Agenda Setting, „Comparative Political Studies” 2019, t. 52, nr 13–14, https://doi.org/10.1177/0010414019830736.
  • Kertzer D.L., Rytuał, polityka, władza, Oficyna Wydawnicza Volumen, Warszawa 2010.
  • Klandermans B., van Stekelenburg J., Contentious performances: The case of street demonstrations, w: M.J. Funes (red.), A propósito de Tilly: Conflicto, Poder y Acción Colectiva, Centro de Investigaciones Sociológicas, Madrid 2011.
  • Kołodziejczak M., Rocznicowe rytuały smoleńskie w perspektywie neo-durkheimizmu, „Przegląd Politologiczny” 2015, nr 2, https://doi.org/10.14746/pp.2015.20.2.11.
  • Laxe R., ¿Qué es el régimen del 78? https://www.corrienteroja.net/que-es-el-regimen-del-78/ [dostęp: 1.07.2024].
  • Los sindicatos claman durante el 1 de mayo por reducir la jornada: ”Vamos a la ofensiva”, El Confidencial, https://www.elconfidencial.com/empresas/2024-05-01/sindicatos-claman-1-mayo-reducir-jornada-ofensiva_3876673/ [dostęp: 1.07.2024].
  • Mach Z., Rytuał, w: Encyklopedia socjologii, t. 3, Oficyna Naukowa, Warszawa 2000.
  • McAdam D., Tarrow S., Tilly C., Dynamics of Contentions, Cambridge University Press, New York 2001, https://doi.org/10.1017/CBO9780 511805431.
  • Olea R., “La fuerza de unas siglas: CC.OO.”, w: „El Franquismo año a año. Lo que se contaba y ocultaba durante la dictadura”, nr 27: 1967. CC.OO. aglutina la oposición al poder, Madrid 2006.
  • Peinado F., Grasso D., Madrid supera el millón de latinoamericanos, uno de cada siete habitantes, El País, 20.12.2024, https://elpais.com/espana/madrid/2024-12-20/madrid-llega-ya-al-millon-de-latinos-uno-de-cada-siete-habitantes.html [dostęp: 22.04.2025].
  • Rekść M., Mity narodowe i ich rola w kreowaniu polityki na przykładzie państw byłej Jugosławii, Wydawnictwo Uniwersytetu Łódzkiego, Łódź 2013.
  • Rycman A., Rytuał jako sposób budowania rzeczywistości politycznej, w: J. Wódz (red.), Między socjologią polityki a antropologią polityki, Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, Katowice 2009.
  • Sartorius N., Sabio A., El final de la Dictadura. La conquista de la democracia en España (noviembre de 1975 – junio de 1977), Ediciones Temas de Hoy, Madrid 2007.
  • Śniadecka-Kotarska M., O niezwykłej karierze flagi Wiphala, „Ameryka Łacińska. Kwartalnik Analityczno-Informacyjny” 2010, nr 3/4.
  • Tuñon de Lara M., El movimiento obrero en la historia de España, Taurus, Madrid 1972.
  • Wilson F.L., Political Demonstrations in France: Protest Politics or Politics of Ritual?, „French Politics and Society” 1994, t. 12, nr 2/3.
  • Yin R.K., Studium przypadku w badaniach naukowych: projektowanie, metody i zastosowania, Wydawnictwo Uniwersytetu Jagiellońskiego, Kraków 2024.
  • Żebrowski W., Przedmiot i metody badań politologicznych, „Cywilizacja i Polityka” 2012, nr 10.

Downloads

Download data is not yet available.

Podobne artykuły

1 2 3 4 > >> 

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.