Przejdź do głównego menu Przejdź do sekcji głównej Przejdź do stopki
KiS baner

Tom 70 Nr 1 (2026): Metoda biograficzna w naukach społecznych

Artykuły i rozprawy

Między rutyną a zmianą: praktyki społeczne pracowników fabryki w czasie pandemii COVID-19

DOI: https://doi.org/10.35757/KiS.2026.70.1.7
Przesłane: 23 lipca 2025
Opublikowane: 26 marca 2026

Abstrakt

Przedmiotem badania była reorganizacja przestrzeni miejsc pracy wprowadzona w odpowiedzi na pandemię COVID-19 w latach 2020–2021. Wykorzystano przy tym perspektywę teorii praktyk społecznych, która pozwala analizować zmiany w codziennym funkcjonowaniu pracowników. Ukazano zmianę praktyk społecznych pracowników fabryki, bazując na trzech rundach podłużnych badań ankietowych, zrealizowanych w jednym zakładzie pracy w Polsce w latach 2019–2021. Dotychczasowe badania pokazywały, że zmiany w wymiarze przestrzennym, ograniczające bezpośredni kontakt i wzmagające poczucie izolacji, sprzyjają pojawianiu się negatywnych emocji. Wyniki przedstawionych analiz uzupełniają ten obraz, pokazując, że interakcje między pracownikami są ściśle powiązane ze sposobem korzystania ze wspólnej przestrzeni. Również zmiany norm społecznych w przestrzeni publicznej, takiej jak miejsce pracy, prowadzą do pogorszenia dobrostanu emocjonalnego. W sytuacjach kryzysowych kluczowe znaczenie dla zdrowia i dobrostanu pracowników ma wsparcie ze strony przełożonych. Jednak równie istotna okazuje się dostępność przestrzeni socjalnych (np. stołówka), które sprzyjają integracji i organizacji codziennego życia zawodowego. Wnioski z badania wskazują na konieczność podjęcia dalszej analizy wpływu przestrzeni na relacje pracownicze. Pozwoli to na szybciej i bardziej adekwatne reagowanie na potrzeby i oczekiwania pracowników w obliczu dynamicznie zmieniających się warunków pracy.

Bibliografia

  • Acton Bryan, Braun Michael, Foti Roseanne, 2020, Built for unity: assessing the impact of team composition on team cohesion trajectories, „Journal of Business and Psychology”, 35(6), s. 751–766 (https://doi.org/10.1007/s10869-019-09654-7).
  • Addimando Federico, 2024, Effective Communication Strategies BT — Trade Show Psychology, w: Federico Addimando (red.), Trade Show Psychology, Springer Nature Switzerland, Cham, s. 53–72 (https://doi.org/10.1007/978-3-031-53606-9).
  • Alimahomed-Wilson Jake, Reese Ellen, 2021, Surveilling Amazon’s warehouse workers: Racism, retaliation, and worker resistance amid the pandemic, „Work in the Global Economy”, 1(1–2), s. 55–73 (https://doi.org/10.1332/273241721X16295348549014).
  • Ardolino Marco, Bacchetti Andrea, Ivanov Dmitry, 2002, Analysis of the COVID-19 pandemic’s impacts on manufacturing: a systematic literature review and future research agenda, „Oper Manag Res” 15, s. 551–566 (https://doi.org/10.1007/s12063-021-00225-9).
  • Azungah Theophilus, 2018, Qualitative research: deductive and inductive approaches to data analysis, „Qualitative Research Journal”, 18(4), s. 383–400 (https://doi.org/10.1108/QRJ-D-18-00035).
  • Białek-Szwed Olga, 2021, Życie codzienne podczas pandemii Covid-19 w perspektywie współczesnej polskiej prasy, „Roczniki Nauk Społecznych”, 49(3), s. 27–40 (https://doi.org/10.18290/rns21493.5).
  • Bialowolski Piotr, Lee Matthew T., Weziak-Bialowolska Dorota, Chen Ying, Cowden Richard G., VanderWeele Tyler J., 2023, Differences in Multi-Dimensional Well-Being Among Factory Workers: Evidence from Six Countries, „Applied Research Quality Life”, 18, s. 2159––2180 (https://doi.org/10.1007/s11482-023-10181-0).
  • Białowolski Piotr, McNeely Eileen, Vanderweele Tyler J., Węziak-Białowolska Dorota, 2020, Ill health and distraction at work: Costs and drivers for productivity loss, „PLoS ONE”, s. 1–15 (https://doi.org/10.1371/journal.pone.0230562).
  • Bingham, Andrea J., 2023, From Data Management to Actionable Findings: A Five-Phase Process of Qualitative Data Analysis, „International Journal of Qualitative Methods”, 22(April), s. 1–11 (https://doi.org/10.1177/16094069231183620).
  • Crandall Christian S., Bahns Angela J., Gillath Omri, 2022, Do masks affect social interaction?, „Journal of Applied Social Psychology”, 52, s. 1172–1178 (https://doi.org/10.1111/jasp.12918).
  • de Lucas Ancillo Antonio, del Val Núñez María Teresa, Gavrila Sorin Gavrila, 2021, Workplace change within the COVID-19 context: a grounded theory approach, „Economic Research—Ekonomska Istrazivanja”, 34(1), s. 2297–2316 (https://doi.org/10.1080/1331677X.2020.1862689).
  • Dirks Kurt, Ferrin Donald, 2002, Trust in leadership: Meta-analytic findings and implications for research and practice, „Journal of Applied Psychology”, 87(4), s. 611–628 (https://doi.org/10.1037/0021-9010.87.4.611).
  • Eriksson Kimmo, Dickins Thomas, Strimling Pontus, 2021, Hygiene Norms Across 56 Nations are Predicted by Self-Control Values and Disease Threat, „Current Research in Ecological and Social Psychology”, 2: 100013 (https://doi.org/10.1016/j.cresp.2021.100013).
  • Garola Garola, Siragusa Chiara, Seghezzi Arianna, Mangiaracina Riccardo, 2023, Managing COVID-19 disruption: The response of express couriers and lessons learned to improve resilience, „The International Journal of Logistics Management”, 34(7), s. 121–141 (https://doi.org/10.1108/IJLM-03-2022-0114).
  • Hamouche Salima, 2021, COVID-19, Physical Distancing in the Workplace and Employees’ Mental Health: Implications and Insights for Organizational Interventions — Narrative Review, „Psychiatria Danubina”, 33(2), s. 202–208 (https://doi.org/10.24869/psyd.2021.202).
  • Klekotko Marta, 2020, Scena miejska a wspólnotowość, w: Michalska-Żyła Agnieszka, Zajda Katarzyna (red.), W metropolii i poza metropolią, Instytut Stosowanych Nauk Społecznych UW, Warszawa, s. 120–140.
  • Klitkou Antje, Bolwig Simon, Huber Andreas, Ingeborgrud Lina, Rohracher Harald, Schartinger Doris, Thiene Mara, Żuk Piotr, 2022, The interconnected dynamics of social practices and their implications for transformative change: A review, „Sustainable Production and Consumption”, 31, s. 603–614 (https://doi.org/10.1016/j.spc.2022.03.027).
  • Kubacka Małgorzata, Luczys Piotr, Modrzyk Ariel, Stamm Agnieszka, 2021, Pandemic rage: Everyday frustrations in times of the COVID-19 crisis, „Current Sociology”, 71(5), s. 887––904 (https://doi.org/10.1177/00113921211050116).
  • Lee Matthew T., Białowolski Piotr, Węziak-Białowolska Dorota, Mooney Kay D., Lerner Phillip J., McNeely Eileen, VanderWeele Tyler J., 2021, Self-assessed importance of domains of flourishing: Demographics and correlations with well-being, „The Journal of Positive Psychology”, 16(1), s. 137–144 (https://doi.org/10.1080/17439760.2020.1716050).
  • Markowska-Przybyła Urszula, Grześkowiak Alicja, 2022, Social capital and spread of COVID-19 in Poland — do membership, trust, norms and values or shared narratives matter?, „Economics and Sociology”, 15(4), s. 168–185.
  • Mockałło Zofia, 2015, Kapitał społeczny w pracy — definicje, idea i przegląd badań, „Bezpieczeństwo Pracy — Nauka i Praktyka”, (10), s. 16–19 (https://m.ciop.pl/CIOPPortalWAR/file/79794/Kapital-spoleczny-w-pracy-IP17.pdf).
  • Morgan Garett T. i in, 2022, Wellbeing as an emergent property of social practice, „Buildings and Cities”, 3(1), s. 756–771 (https://doi.org/10.5334/bc.262).
  • Pauksztat Birgit, Grech Michelle R., 2022, Building social support: The impact of workgroup characteristics, the COVID-19 pandemic and informal interactions, 72(2022), s. 1175–1189 (https://doi.org/10.3233/WOR-220020).
  • Putnam, Robert D., 1995, Bowling alone: America’s declining social capital, „Journal of Democracy”, 6(1), s. 65–78 (https://doi.org/10.1353/jod.1995.0002).
  • Radhakrishnan Anjana Gigi, 2023, Flexibility Approaches for Manufacturing Production Workers. Manufacturing Institute (https://themanufacturinginstitute.org/wp-content/uploads/2023/12/Flexibility-White-Paper.pdf [dostęp: 02.11.2025]).
  • Reckwitz Andreas, 2002, Toward a Theory of Social Practices: A Development in culturalist theorizing, „European Journal of Social Theory”, 5(2), s. 243–263 (https://doi.org/10.1177/13684310222225432).
  • Schatzki Theodore, 1996, Social Practices: A Wittgensteinian Approach to Human Activity and the Social, Cambridge University Press, Cambridge.
  • Shove Elizabeth, Pantzar Mika, Watson Matt, 2012, Everyday Life and How It Changes, SAGE Publications. London.
  • Spaargaren Gert, Lamers Machiel, Don Weenink, 2016, Introduction: Using practice theory to research social life, w: Gert Spaargaren, Don Weenink, Machiel Lamers (red), Practice Theory and Research. Exploring the Dynamics of Social Life, Routledge, London (https://doi.org/10.4324/978131565690).
  • Szymczak Władysław, 2018, Podstawy statystyki dla psychologów: podręcznik akademicki, Difin, Warszawa.
  • Timans Rob, Wouters Paul, Heilbron Johan, 2019, Mixed methods research: what it is and what it could be, „Theory and Society”, 48, s. 193–216 (https://doi.org/10.1007/s11186-019-09345-5).
  • Trigilia Carlo, 2001, Social capital and local development, „European Journal of Social Theory”, 4(4), s. 427–442 (https://doi.org/10.1177/13684310122225244).
  • Wells John i in., 2023, A systematic review of the impact of remote working referenced to the concept of work–life flow on physical and psychological health, „Workplace Health and Safety”, 71(11), s. 507–521 (https://doi.org/10.1177/21650799231176397).
  • Władyka Katarzyna, 2023, Poradnik. Wpływ pandemii COVID-19 na kształtowanie się nowych modeli pracy, Warszawa (https://lewiatan.org/wp-content/uploads/2023/07/Poradnik.-Wplyw-pandemii-COVID-19-na-ksztaltowanie-sie-nowych-modeli-pracy.pdf [dostęp: 02. 07.2025]).

Downloads

Download data is not yet available.

Podobne artykuły

1 2 3 4 5 > >> 

Możesz również Rozpocznij zaawansowane wyszukiwanie podobieństw dla tego artykułu.